Nghịch lý nhà ở xã hội ế dù nhu cầu cao

Nhà ở xã hội đã được nhận định là một chính sách tiến bộ, góp phần làm giảm áp lực nhà ở và nâng cao chất lượng đời sống người dân. Nhưng chính sách này đi vào thực tế đang gặp nhiều vấn đề khó khăn gây vướng bận, tranh cãi. Hệ quả trực tiếp là dù nhu cầu thị trường cao, sản phẩm cũng nhiều nhưng nhà ở xã hội vẫn ế chỏng chơ.

Thừa trong cảnh thiếu

Khủng hoảng thừa là từ chính xác nhất để miêu tả tình trạng của nhà ở xã hội hiện tại. Các sản phẩm nhà ở xã hội không hề ít, kể cả ở những nơi đất chật người đông như Hà Nội và TPHCM. Tuy nhiên, những căn hộ đó không có người mua dù chủ đầu tư đã mở bán đến 2, 3 lần. Tình trạng các căn hộ giá rẻ không người thuê, người ở đến dần xuống cấp hoặc được chủ đầu tư xin bán theo dạng nhà ở thương mại ngày càng nhiều, dù rằng khảo sát thị trường luôn khẳng định nhu cầu nhà ở xã hội là rất lớn.

Nhà ở xã hội: ế khách dù nhu cầu cao

Sau 19 lần mở bán (trong suốt 5 năm) nhưng vẫn ế ẩm, mới đây, chủ đầu tư một dự án án nhà ở xã hội tại Quốc Oai đã đăng ký mở bán lần thứ 20. Theo thống kê, số căn hộ đã bán từ (đợt 1 đến đợt 19) là 322 căn. Số căn hộ còn lại: 24 căn. Số căn nhà ở xã hội còn lại để cho thuê 86 căn.

Giá bán tạm tính căn hộ nhà ở xã hội tại dự án này là 9.960.000 đồng/m2 (đã bao gồm thuế VAT và phí bảo trì); giá cho thuê là 48.000 đồng/m2/tháng (đã bao gồm thuế VAT và phí bảo trì)

Dự án nhà ở xã hội AZ Thăng Long (Hoài Đức, Hà Nội) Công ty TNHH Bánh kẹo Thăng Long làm chủ đầu tư mới đây cũng thông báo mở bán lần thứ 12. Dự án có tổng số 1.496 căn. Sau 11 lần bán, chủ đầu tư mới bán được 475 căn hộ xã hội, còn 231 căn hộ dành cho thuê mua vẫn còn nguyên. Lần bán thứ 12 này, chủ đầu tư công bố đẩy ra thị trường 354 căn với giá 14.017.594 đồng/m2 (chưa bao gồm VAT và 2% phí bảo trì). Dự án được bán suốt từ năm 2015 đến nay vẫn chưa hết hàng.

Dự án nhà ở xã hội tại ô đất 5.B2 (Đông Hội, Đông Anh, Hà Nội) do Công ty TNHH Thăng Long làm chủ đầu tư với tổng số 504 căn hộ. Sau 7 lần mở bán, chủ đầu tư mới bán được 228 căn. Mới đây, trong lần mở bán thứ 8, chủ đầu tư thông báo bán 177 căn. Đáng ngạc nhiên là trong 97 căn hộ nhà ở xã hội thuộc diện cho thuê vẫn còn đến 97 căn chưa ai thuê sau 7 lần thông báo. Mặc dù ở xa trung tâm, nhưng mức giá chủ đầu tư đưa ra là 15 triệu đồng/m2 (chưa bao gồm phí bảo trì).

Tương tự, Dự án nhà ở xã hội Phú Lãm (Hà Đông) cũng qua 5 năm bán song vẫn còn tồn đọng rất nhiều căn chưa bán được.

Khó khăn bủa vây

Lý giải cho hiện tượng trên, các chuyên gia cho rằng việc các căn hộ nhà ở xã hội không thu hút được người mua là bởi hệ thống hạ tầng yếu và thiếu kết nối. Nhà ở được xây trước khi hạ tầng hoàn thiện nên người dân sinh sống và sinh hoạt ở đây rất vất vả. Nếu những hệ thống hạ tầng cơ bản như giao thông, điện nước,… đều còn yếu, khó mà thu hút người mua đến với nhà ở xã hội.

Nhiều khó khăn và bất cập làm nhà ở xã hội kém hấp dẫn.

Hạ tầng nhà ở xã hội yếu kém đa phần là do xây dựng trên các khu đất xấu và chưa được nhà nước hoàn thiện về hạ tầng. Đó thường là các khu đất vùng sâu, vùng xa, vùng chưa được quy hoạch hạ tầng kỹ lưỡng. Các khu đất đó thường có giá rẻ, chủ đầu tư dễ sinh lời hơn. Còn các khu đất vàng ở trung tâm với hạ tầng hoàn thiện nghiễm nhiên trở thanh khu đất đầu tư cho nhà ở thương mại

Ngoài ra, việc khu nhà ở xã hội nằm ở vị trí tách biệt cũng tạo ra cái nhìn không thiện cảm đối với người mua nhà ở xã hội. Đây chính là rào cản lớn khiến người mua nhà không muốn đến sinh sống tại đây.

Ngoài ra, các vấn đề pháp lý khiến người mua nhà đuối sức. Nhất là với những điều kiện bắt buộc, giấy tờ chứng minh hết sức phức tạp dễ làm người mua nản lòng, thoái chí. Cùng với đó, hệ thống pháp lý phức tạp còn khiến người mua dễ vướng phải nạn lừa đảo, cò mồi, mất tiền oan uổng nên nhiều người không muốn mua nhà ở xã hội.

Đâu là giải pháp

Để thay đổi thực trạng này, cần thay đổi cách quy hoạch và quản lý nhà ở xã hội. Cần thiết nhất chính là cấp thêm nguồn vốn vay cho cả người mua lẫn nhà đầu tư. Cùng với đó là có những chế tài bắt buộc với nhà đầu tư để tăng sự quan tâm của nhà đầu tư với nhà ở xã hội. Từ đó cho ra những sản phẩm chất lượng hơn.

Cần nhiều thay đổi để tăng tính hấp dẫn của nhà ở xã hội.

Đối với phía người mua, chính quyền có thể tăng độ thu nhập được hưởng ưu đãi mua nhà ở xã hội từ 9 triệu/tháng lên 12 triệu/tháng cùng với đơn giản một vài thủ tục hành chính để người mua dễ dàng tiếp cận với nhà ở xã hội hơn.

Hơn nữa, quỹ đất dành cho nhà ở xã hội cần được quy hoạch lại rõ ràng và riêng biệt với hệ thống hạ tầng đầy đủ, thông suốt. Như vậy mới có thể giúp người dân ổn định sinh hoạt và làm việc. Nhà ở xã hội khi đấy mới hấp dẫn người mua và đem lại lợi ích cho cả nhà đầu tư lẫn xã hội.

-T.N.T-

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *